Borstreconstructie (Plastische en esthetische chirurgie)

Uw vrouwelijkheid terug

Wat is het doel van een borstreconstructie?

Een borstreconstructie is mogelijk na borstamputatie door borstkanker. Het doel van de operatie beoogt de huid die tijdens de amputatie werd weggenomen te vervangen, en een nieuw borstkliervolume te reconstrueren. Ook de tepel en tepelhof kunnen worden gereconstrueerd. Vaak moet ook de niet-geamputeerde zijde worden geopereerd om de symmetrie te herstellen.

Indicaties en contra-indicaties

In principe kan elke patiënte een reconstructie ondergaan, ongeacht de leeftijd of voorgaande ziektegeschiedenis. De vraag is veeleer welke techniek bij een bepaalde patiënte de voorkeur geniet en wanneer de operatie best wordt uitgevoerd.

Wanneer kan de reconstructie uitgevoerd worden?

Reconstructie van de borst kan uitgevoerd worden op het ogenblik van de amputatie zelf. Men spreekt dan van onmiddellijke reconstructie. Bij voorkeur wordt dan géén reconstructie uitgevoerd met protheses als er nabehandeling noodzakelijk is met radiotherapie of chemotherapie, maar wordt eerder gekozen voor eigen weefsel (zie verder). Het psychologisch voordeel is uiteraard vanzelfsprekend.

Men spreekt van een uitgestelde reconstructie ("delayed") wanneer de reconstructie plaats vindt ten vroegste 3 tot 6 maand na beëindiging van de eventuele aanvullende behandelingen zoals radiotherapie en/of chemotherapie. Het voordeel is dat het resultaat van de reconstructie dan niet meer wordt gecompromitteerd door de eventuele nabehandelingen en dat de patiënte de tijd heeft gehad haar keuzes goed te overwegen.

Consequenties voor nabehandeling, recidief en follow up

Alle wetenschappelijke onderzoeken wijzen uit dat een reconstructie (zowel onmiddellijk als uitgesteld) geen nadelig effect heeft op het ziekteverloop, en dat het opsporen en behandelen van recidieven (hervallen) niet wordt bemoeilijkt.

Technieken voor borstreconstructie

Vooreerst kan men een nieuwe borst maken met eigen weefsel, wat men ook een autologe borstreconstructie noemt. Men kan daartoe gebruik maken van borstklierweefsel, een huid- en spierflap uit de rug (latissimus dorsi (huid)spierflap) of huid en onderhuids vet van de buikwand (een TRAM of DIEP flap).

Een tweede mogelijkheid is gebruik te maken van een zogeheten expander. Deze ballon wordt in een eerste operatie onderhuids ingebracht en langzaam in de loop van weken tot maanden opgeblazen. Op die manier wordt de huid opgespannen en wordt er opnieuw voldoende huid gemaakt. In een tweede operatie wordt de expander vervangen door een definitieve zachte prothese.

Vele factoren bepalen welke techniek voor een bepaalde patiënte de voorkeur verdient: wensen en motivatie van de patiënte, leeftijd, stadium van de aandoening en prognose, voorgaande operaties, algemene gezondheid, kwaliteit van de huid en bloedvaten, beroep, hobby...

De contralaterale borst

Een reconstructie van de borst kan pas leiden tot een goed resultaat wanneer er symmetrie tussen de gezonde en de gereconstrueerde borst bestaat, en dit zowel qua volume als vorm. Daarom is het bijna altijd nodig de andere gezonde borst te verkleinen of te liften.

Tepel en tepelhof reconstructie

Een borstreconstructie is pas afgewerkt wanneer er ook een nieuwe tepel en tepelhof wordt gemaakt. Deze ingreep gebeurt als laatste (vaak derde) stap van de reconstructie, enkele maanden na de definitieve reconstructie van de borst zelf. De reconstructie van tepel gebeurt met een locaal huidflapje. Vaak is de tepel onmiddellijk na reconstructie veel te groot, maar zal in lengte afnemen. Definitieve lengte wordt bepaald na 3 maand. Reconstructie van de tepelhof kan gebeuren door een tatoeage of door een huidtransplantatie.

Tot besluit

Een borstreconstructie is een procedure die geen nadelig effect heeft op het ziekteproces. Bij een reconstructie wordt geprobeerd een zo natuurlijk mogelijke vorm en volume na te streven. De patiënte dient wel realiteitszin te hebben: een gereconstrueerde borst is nooit zo natuurlijk als een normale borst. Een borstreconstructie kan een belangrijke stap betekenen in de psychologische verwerking van de amputatie, en leiden tot een normalisatie van het zelfbeeld en het leven na de amputatie.